Misschien heb je ze weleens gehoord tijdens een yogales, meditatie of bijeenkomst: woorden of klanken die steeds opnieuw worden gezongen. Soms zacht en bijna fluisterend, soms ritmisch en uitbundig met een hele groep.
Mantra’s hebben hun wortels in oude Indiase religieuze en spirituele tradities en worden onder andere binnen hindoeïstische en boeddhistische stromingen gebruikt. Inmiddels zijn mantra’s ook buiten die oorspronkelijke context terechtgekomen en worden ze door veel mensen gebruikt als vorm van meditatie.
Maar wat doe je eigenlijk wanneer je een mantra zingt?
Wat is een mantra?
Een mantra is een woord, klank of reeks woorden die herhaald wordt.
Sommige mantra’s zijn eeuwenoud en hebben binnen de traditie waaruit ze afkomstig zijn een specifieke religieuze of spirituele betekenis. Een bekend voorbeeld is de klank Om of Aum.
Wanneer je met een traditionele mantra wilt werken, is het interessant om niet alleen de klanken over te nemen, maar ook iets te leren over de oorsprong, betekenis en uitspraak ervan. Daarmee voorkom je dat een eeuwenoude traditie wordt teruggebracht tot een willekeurig ‘lekker spiritueel geluid’.
Waarom steeds hetzelfde herhalen?
Bij meditatie dwaalt je aandacht voortdurend af.
Een mantra geeft je iets eenvoudigs om naar terug te keren.
Je hoort de klank, voelt wat er in je lichaam gebeurt terwijl je zingt en merkt het ritme van de herhaling op. Gedachten kunnen ondertussen gewoon verschijnen. Zodra je merkt dat je volledig in een gedachte bent verdwenen, breng je je aandacht terug naar de mantra.
In die zin lijkt mantra-meditatie op het volgen van je ademhaling.
Alleen is je aandachtspunt nu hoorbaar en voelbaar.
Hardop, zacht of in gedachten
Je hoeft niet per se luid te zingen.
Een mantra kan hardop worden gezongen, zacht worden uitgesproken of in gedachten worden herhaald. Het effect van de oefening kan daardoor heel verschillend voelen.
Hardop zingen maakt de trilling van je eigen stem lichamelijk merkbaar. In een groep ontstaat bovendien het bijzondere effect van verschillende stemmen die samen één herhalend geluid vormen.
Maar wanneer zingen niets voor jou is, kun je een mantra ook stil gebruiken.
Er is geen meditatiewedstrijd waarin degene met de mooiste stem wint.
En hoe zit het met 108 herhalingen?
Binnen verschillende Indiase tradities heeft het getal 108 een symbolische betekenis. Daarom bestaan mala’s vaak uit 108 kralen. Iedere kraal kan gebruikt worden voor één herhaling van een mantra.
Je hoeft echter geen 108 herhalingen te doen om met mantra-meditatie kennis te maken.
Je kunt ook vijf minuten een mantra herhalen en ervaren wat dat met je aandacht doet.
Een mantra is niet hetzelfde als een affirmatie
In moderne teksten worden mantra’s en affirmaties nogal eens op één hoop gegooid, maar ze hebben een verschillende oorsprong.
Een affirmatie is meestal een positieve of richtinggevende zin die je bewust voor jezelf formuleert, bijvoorbeeld: ‘Ik mag mijn eigen tempo volgen.’
Een traditionele mantra maakt deel uit van een specifieke spirituele of religieuze traditie en heeft daar een eigen betekenis en functie.
Je kunt beide herhalend gebruiken, maar daarmee zijn ze nog niet hetzelfde.
Probeer vooral wat bij je past
Voor de een werkt stilte fantastisch. Een ander wordt juist geholpen door ritme, klank of beweging.
Dat is precies waarom er zoveel verschillende manieren van mediteren bestaan.
Wil je ontdekken welke andere vormen er zijn, lees dan 7 Eenvoudige meditatietechnieken voor beginners. Wil je vooral onderzoeken hoe je aandacht ook buiten een formele meditatie kunt oefenen, lees dan Mindfulness in het dagelijkse leven.
